Actueel & kennis

Goedkope energie privilege voor de rijken?!

blog 08 oktober 2026 Ronald Schilt

Zonder ingrijpen betaalt een bewoner van een appartement van 75 m² vanaf 2029 bijna 2 keer zoveel aan energie als de bewoner van een vrijstaande woning van ruim 150 m².

Door ontwikkelingen in technologie en tarieven dreigt de energietransitie de verkeerde kant op te werken: wie ruimte, een eigen dak en een eigen meter heeft, profiteert. Wie afhankelijk is van collectieve voorzieningen, betaalt, ook na 2029, aanzienlijk meer. (In plaats van minder zoals de NOS beweert in haar artikel)

Oneerlijke inrichting van het energiesysteem

De oorzaak zit voor het grootste deel in de inrichting van het energiesysteem. Bij vrijstaande woningen zitten zonnepanelen, warmtepomp en laadpaal achter één meter. Daardoor kunnen bewoners hun eigen opwek optimaal benutten, energie inkopen op gunstige momenten en beschikbare financiële regelingen gebruiken.

Bij appartementen is het tegenovergestelde vaak de norm: zonnepanelen, warmtevoorziening, woning-elektriciteit en openbare laadpalen vallen onder verschillende eigenaren met ieder hun eigen businessmodel en wijze van bemeten en afrekenen. De verschillende installaties zijn van verschillende exploitanten en worden niet als één systeem integraal aangestuurd om de energiekosten voor de bewoner te drukken. Bewoners betalen daardoor de prijs voor een versnippering waar zij zelf nauwelijks invloed op hebben.

Mogelijke oplossingsrichtingen

  1. Ontwerp appartementencomplexen als één energiesysteem
    Plaats centrale warmtepompen, laadpunten en zonnepanelen achter één meter en stuur ze integraal aan.
  2. Breng laadvoorzieningen bij appartementen achter de meter van de centrale voorzieningen
    Zo kunnen bewoners goedkoper laden en wordt lokaal opgewekte zonnestroom beter benut.
  3. Stel bij concessies voor openbare laadpalen de kosten voor bewoners centraal
    Vooral voor mensen die elektrisch rijden, maar niet achter hun eigen meter kunnen laden.

Afschaffing van de salderingsregeling en invoering van de nieuwe tijdsafhankelijke nettarieven zijn meegenomen in de berekening. Ze dempen het verschil, maar door de technologische ontwikkelingen blijft er netto een fundamentele ongelijkheid. Daarvoor moeten overheid, netbeheerders, woningcorporaties en ontwikkelaars nadenken over integrale en flexibele energieconcepten in plaats van suboptimale losse installaties en afzonderlijke meters/afrekeningen.

De centrale vraag is daarom hoe we dit kunnen oplossen en wie de verantwoordelijkheid neemt voordat betaalbare energie een privilege wordt.

We verwerken reacties en aanvullingen in een uitgebreidere publicatie later dit jaar. Mail je reactie naar r.schilt@merosch.nl

Download de Merosch notitie:

Actueel & kennis